SỞ Y TẾ TỈNH HÒA BÌNH

https://soytehoabinh.gov.vn/vi

THUỐC LÁ ẢNH HƯỞNG NHƯ THẾ NÀO ĐẾN HỆ THẦN KINH?

Ảnh hưởng của thuốc lá đến hệ thần kinh nguyên nhân sâu xa là do tác động của Nicotine. Vậy nicotine ảnh hưởng đến hệ thần kinh của con người như thế nào? Tại sao nicotine lại gây nghiện thuốc lá?

Nicotine xâm nhập vào cơ thể qua đường phổi – chất hắc ín trong khói thuốc lá chính là phương tiện vận chuyển nicotine vào trong phổi. Sau khi hắc ín trong khói thuốc đã bám vào thành phổi, nicotine bắt đầu xâm nhập vào mạch máu.
Nicotine kích thích tuyến thượng thận, dẫn đến việc giải phóng adrenaline. Adrenaline kích thích cơ thể giải phóng glucose ngay lập tức; làm tăng nhịp tim, hoạt động hô hấp và huyết áp.
Khi lên não, nicotine kích thích cho não tiết ra một lượng lớn chất dẫn truyền thần kinh dopamine – chất này kích thích các nơ-ron thần kinh tạo cảm giác thư giãn, thoải mái, khiến cho người hút thuốc cảm thấy sảng khoái khi hút thuốc. Tác dụng tương tự xảy ra khi dùng heroin hoặc cocaine. Nếu mức độ dopamine não tăng lên, cảm giác mãn nguyện sẽ cao hơn. Tùy thuộc vào liều lượng nicotine được sử dụng và kích thích hệ thần kinh của mỗi người, vì thế khi hút thuốc cơ thể trở nên rất nhạy cảm và tỉnh táo nhất thời.
Tuy nhiên, dopamine sản sinh ra do kích thích của nicotine có hàm lượng rất cao, khiến cho não bộ ghi nhận là cơ thể đang bị dư thừa quá nhiều dopamine. Hiện tượng này khi kéo dài sẽ khiến não bộ tự điều chỉnh và giảm lượng dopamine được tiết ra tự nhiên. Chính vì vậy, khi không hút thuốc, cơ thể người sử dụng thuốc lá bị rơi vào trạng thái thiếu dopamine, dẫn đến cảm giác bồn chồn, ngứa ngáy, khó chịu, không tỉnh táo…vv, và cảm thấy thèm hút thuốc lá – hút thuốc để kích thích cơ thể tiết ra dopamine một cách không tự nhiên. Vòng tròn này lặp đi lặp lại chính là nguyên lý gây nghiện của thuốc lá mà nicotine là thủ phạm chính.
Thuốc lá gây ra lo lắng, căng thẳng, trầm cảm
Các chất dẫn truyền dopamine và serotonin tiết ra do nicotine kích thích có thể làm cho người hút thuốc lá cảm thấy sung sướng, sảng khoái nhất thời khi hút thuốc. Tuy nhiên, khi không hút thuốc, các chất dẫn này bị thiếu hụt và có tác dụng ngược lại – khiến cho con người cảm thấy buồn rầu, uể oải về tinh thần. Hiện tượng này khi kéo dài sẽ có thể dẫn đến hội chứng trầm cảm ở các mức độ khác nhau, hoặc là do sự thiếu chất dẫn truyền, hoặc là do chính tâm lý thèm thuốc, nghiện thuốc gây ra.
Tác hại của thuốc lá tới quá trình nhận thức
Nicotine, ngoài những tác hại nói trên, còn ảnh hưởng tiêu cực tới quá trình nhận thức của con người. Nicotine gây rối loạn các chất dẫn truyền thần kinh đảm nhiệm vai trò tiếp nhận, xử lý và lưu giữ thông tin. Chính vì vậy mà người nghiện thuốc lá sẽ bị suy yếu dần về mặt thần kinh – khả năng suy nghĩ, ghi nhớ, phản xạ thần kinh sẽ bị chậm dần đi.
Người nghiện thuốc lá lâu năm có nguy cơ bị bệnh mất trí nhớ, nguy cơ bị sa sút trí tuệ, đây là 1 tình trạng ảnh hưởng đến trí nhớ, khả năng ngôn ngữ, khả năng tư duy, phán đoán hành vi. Một vài nghiên cứu đã cho thấy tỷ lệ người hút thuốc bị sa sút trí tuệ cao hơn 30% so với những người bình thường. Hút thuốc lá lâu năm còn gây suy não, thoái hóa tế bào não hoặc thậm chí là chết tế bào não.
Quá trình cai nghiện thuốc lá có thể gây suy giảm chức năng nhận thức, khiến người hút trở nên lo âu, dễ bị kích động và chán nản. Cai thuốc cũng có thể gây đau đầu và rối loạn giấc ngủ. Vì vậy, cần quyết tâm cao để nỗ lực cai nghiện thuốc lá.
Thu Hương (CDC Hòa Bình)
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây