WHO, VIỆN SỐT RÉT - KST-CT TRUNG ƯƠNG GIÁM SÁT BỆNH GIUN RỒNG

Ngày 28/03/2025, Tổ chức Y tế Thế giới, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương thực hiện giám sát trường hợp bệnh và công tác phòng chống bệnh giun rồng tại tỉnh Hoà Bình.
Đoàn công tác có Tiến sĩ Mgaywa Magafu - Chuyên gia về Y tế công cộng của Tổ chức Y tế Thế giới; Tiến sĩ Gautam Biswas - Chuyên gia của Tổ chức Y tế Thế giới - Tư vấn ngắn hạn hỗ trợ Việt Nam trong các hoạt động phòng ngừa và kiểm soát bệnh giun rồng; cùng cán bộ Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương.
Về phía tỉnh Hòa Bình có đồng chí Vũ Quốc Hải - Phó Giám đốc Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật tỉnh; chuyên viên phòng Nghiệp vụ Y - Sở Y tế cùng lãnh đạo, cán bộ khoa Ký sinh trùng - Côn trùng của Trung tâm.



Đoàn giám sát đã làm việc với Sở Y tế tỉnh và Trung tâm KSBT tỉnh về tình hình bệnh giun rồng và kế hoạch phòng chống bệnh tại tỉnh, kiến nghị, đề xuất những giải pháp trong công tác phòng chống các bệnh giun sán nói chung, và bệnh giun rồng nói riêng.
Sau khi làm việc tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, Đoàn công tác đã tới thăm gia đình bệnh nhân nhiễm giun rồng, tìm hiểu các biểu hiện khi mắc bệnh và các yếu tố liên quan đến bệnh giun rồng.

Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, Hòa Bình đã ghi nhận 1 ca bệnh nhiễm giun rồng. Cụ thể, bệnh nhân là T. T. Đ, sinh năm 1977, trú tại tổ 2, phố Ngọc, phường Trung Minh, thành phố Hòa Bình.
Bệnh nhân sức khỏe tốt, không đi làm ăn xa. Tuy nhiên, trong sinh hoạt, thói quen ăn uống hay ăn gỏi cá, rau sống; gia đình nuôi chó nhiều năm nay. 20 năm trước, bệnh nhân đi rừng thường hay uống nước lã tại các khe, suối.
Khoảng tháng 10/2023, bệnh nhân có biểu hiện ngứa ở đầu gối trái, đùi phải, lưng và nổi sần trên mặt da. Ngày 19/10/2023, bệnh nhân bôi thuốc Tomax, sau bôi 2 -3 giờ sưng tấy vết ngứa dọc đùi lên bẹn.
Ngày 20/10/2023, bệnh nhân đến Phòng khám Hòa Bình để khám và được chẩn đoán viêm da dị ứng; bệnh nhân dùng thuốc bôi thấy giảm ngứa và các vết xước do gãi se lại, đóng vảy. Bệnh nhân ngứa và cạy vảy ở gối trái ra thấy dây trắng, kéo giun ra khoảng 10 - 15cm nhưng nghĩ đó là gân nên lấy kéo cắt. Cùng ngày, bệnh nhân đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hòa Bình khám, sau đó được giới thiệu sang Trung tâm xét nghiệm dịch vụ Medlatec Hòa Bình. Kết quả chẩn đoán bệnh nhân nhiễm sán chó, mèo. Bệnh nhân được giới thiệu xuống Bệnh viện Đặng Văn Ngữ.
Ngày 21/10/2023, xuống Bệnh viện Đặng Văn Ngữ khám, được chẩn đoán nhiễm giun rồng. Tại đây, bệnh nhân được tư vấn điều trị bệnh giun rồng.

Đoàn giám sát kiểm tra nguồn nước bệnh nhân đã từng sử dụng

Bệnh giun rồng - Bệnh Dracunculiasis hay bệnh giun Guinea được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm bệnh nhiệt đới bị lãng quên và là một trong những bệnh ký sinh trùng được ưu tiên loại trừ trên phạm vi toàn cầu.
Đến năm 2024, bệnh giun rồng chỉ còn lưu hành ở 5 nước Châu Phi (Angola, Chad, Ethiopia, Mali, Nam Sudan) và Việt Nam. Tại Việt Nam, từ năm 2020-2024, đã ghi nhận 24 trường hợp bệnh do Dracunculus sp ở 5 tỉnh: Hoà Bình, Lào Cai, Phú Thọ, Thanh Hoá và Yên Bái. Đây là những trường hợp bệnh hiếm gặp, lần đầu tiên được ghi nhận tại Việt Nam và được Tổ chức Y tế thế giới rất quan tâm.
Bệnh giun rồng gây ảnh hưởng lớn tới sức khỏe bệnh nhân, không có vắc xin phòng bệnh và cũng không có thuốc điều trị đặc hiệu. Do đó, WHO khuyến cáo cần tăng cường các biện pháp phòng ngừa và giảm sát chặt chẽ trường hợp bệnh để kiểm soát và loại trừ bệnh. Các biện pháp phòng bệnh chủ yếu bao gồm: giảm sát, lập bản đồ và kiểm soát trường hợp bệnh; đảm bảo nguồn nước sinh hoạt an toàn, kiểm soát véc tơ truyền bệnh, giáo dục truyền thông tại cộng đồng, duy trì chế độ báo cáo, chia sẻ thông tin.
 Thu Hương - Cao Cường